Bugun...



Arkhe'nin Tarihçesi (1)

Derleyen: Aytun Erdoğan

facebook-paylas
Tarih: 20-01-2021 20:48

Arkhe'nin Tarihçesi (1)

Mitolojik düşünce biçiminde tabiattaki her varlık canlıdır. Bu düşünce yapısında ben-sen olarak düşünülür.

Felsefi düşünce yapısında ise; ben- o ( cansız varlık) olarak sorgulanır.

Zenginliğin toprak sahipliğinin miktarları olarak tanımlandığı, bu insanlarından aristokratlar olduğu dönemin çözüm getiren fikirleri Homeros ve Hesiodos ( M.Ö 800) anlatısı olan, mitoloji idi.

Homeros, mitolojide bize her şeyin Okyanustan oluştuğunu anlatır. Homeros, sudan kozmoza geçişi anlatamasa da, evrenin yapılışını anlatır.

Homeros"doğru ya da yanlış ne söylüyorsam, Musa'lardan alıyorum" der.

Hesiodos'un anlatısında ise, temel madde kaostur. Hareket eden de Eros'tur. Homeros'tan yaklaşık 100 yıl sonra yaşamıştır.

Heseidos; Kronos'u anlatırken, Altın Çağ'dan bahseder. insan ruhu yaptıklarından sorumludur, düşüncedindedir. Antropomorfit bakış açıları ( Tanrıların insan biçiminde tasvir edilmesi) Homeros'ta da bu düşünce vardır, fakat insanlar ölümlü, tanrılar ölümsüzdür. Bu varlıklar, insan, melek veya eşya da olabilir.

Düşünsel gelişim, yönetimde hakları olmayan işçilerin, zamanla zanaatkar olmaları ve gemicilik yapmaları ile, topraktan metaya yani paraya geçilmesidir. Gemiciliğin başlaması, Felsefe'nin de doğmasına etki etmiştir.

Gemiciler, gökyüzünü, rüzgarları yani doğayı tanımak zorundaydı.

 

Bu yazımda Elementleri, Felsefe tarihi ile anlatmayı arzu ediyorum.

Felsefe tarihi, yaşadığımız topraklarda filizlenmiş.

Milet Okulu'nun ve Felfese' nin başlangıcı Thales; "Arkhe" yi su ile tanımlarken, bugün bile tespitlerinden, düşüncelerinden yararlanılan bir kaynak olarak "yaşamaktadır".

Thales, paraya önem vermez.

Yaşadığı dönemdeki insanlar, "akıllı insan parayı da yaratır, o zaman sen neden fakirsin?" diyerek, Thales'in aklını küçümsemek isterler.

Thales'te oturup "düşünür".

Gökyüzü hareketlerini inceleyerek, bir sonraki yılın zeytin hasadını hesaplar.

Önceden zeytin pres makinaları satın alır, bir kısmınıda kiralar. Şehirde karaborsa oluşturur.

Hasat zamanı geldiğinde, köylülere kiraya vererek, ciddi bir servet oluşturur.

 

Burada anlatmak istediğim; Doğa Bilimi, Felsefe ve Astronomi( Astroloji de, şerhidir bana göre, yani yorumu ) bağlantısı, kişinin hayatına etkisi ve fakat, seçimlerin her daim farklı olacağından yanadır.

 

Bu gibi "aklı küçümseyen" henüz kendisini dahi tanımakta güçlük çeken insanlarda,, akıl = para olarak hala görmektedir.

Elbette, "Finansal Astroloji" kişilerin daha iyi, daha verimli ve daha fazla kazanmayı arzu ettikleri seçimlerine öngörüler ile hizmet etmektedir.

 

Öğretmeni olmayan Thales'in;

öğrencisi olan Platon'un da öğrencisi Aritotales'in tabiri caizse torun öğrencisinin çok değerli bir sözü vardır:

"Filozoflar dilerlerse zengin olurlar, ancak onlar için para önemsizdir."

 

Thales Arkhe'yi "su" olarak açıkladığında, Anaksimandros ise bunun sadece su olamayacağını, suyun altında da onu tutan bir şey olmalı diye düşünerek, "aperion" u öne sürer.

Thales ve Anaksimandros arasındaki 15 yaş olmasına rağmen, Dünya'nın neredeyse yuvarlak olduğunu anlatmıştır. Bundan tam 2600 yıl önce. Geoit şeklinde bir dünya tanımlar. Hiç bir gözlem ve araç yokken.

Peki Anaksimandros bunu nasıl yapıyor ?

Tahmin edeceğiniz gibi, göklere ve yıldızlara bakarak !

Dünya'nın havada ve boşlukta olduğunu ve döndüğünü anlatmaktadır. ( Nous )

Apeiron: nicelik olarak sınırsız, boşluk, sonsuz, nitelik olarak belirsiz, soyut madde anlamındadır.

Din tarihlerinde Aperion Tanrı olarak tanınlanmakta ise de, Anaksimandros için bu daha çok, hiçlikten oluşan bir enerjiyi tarif etmektedir.

Bugünkü fizik bilimi, Anaksimandros'un bu düşüncelerine yaklaşmaktadır. İlk dünya haritasını da çizen kişidir. Ve , Güneş için en az dünyadan 27 kat büyüktür diyerek, pararlel evrenleri de ima etmiştir.

 

Anaksimenes ise, soyut olan Aperion'u somut olan "hava"ya dönüştürüyor.

Tüm boşlukları doldurduğu için, hava olduğunu söyler.

Ruh kavramından bahseden ilk filozoftur. Evrenin arkesi hava, insanın arkesini ise ruh olarak tanımlar.

Anaksimendros'un fikirlerini geliştirememiş olsa, Thales'in görüşüne geri dönsede, Astronomi ile ilgili keşfettiği bilgilerin, Aneksemandros'unkinden çok daha ileridir.İlk defa, sabit yıldızlar ile, gezegenler arasında ayrımı yapan, Ay ve Güneş tutulmaları hakkında ilk doğru bilgileri veren filozoftur.

 

Pythagoras (Pisagor) ise; Arkhe'nin sayılar olduğunu belirten, ilk defa "okul" ve "filozof" terimlerini kullanan, kadınları da bilgi yolculuğuna dahil eden ilk filozoftur.

Pythagoras'a göre üç çeşit insan vardır:

Maddiyat peşinde koşanlar,

Şan, şöhret peşinde koşanlar,

Bilgi peşinde koşanlar.

 

 

"İnsanın karakteri kaderidir."

"Aynı ırmağa iki kez girilmez."

"İnsanın kendisini bilmesi, kainatta hüküm süren yasayı bilmesine bağlıdır."

Herakleitos (logos)

Kozmoz'un objeleri : ( + ) ve ( - )'dir.

Evrenin yasaları ise:

Bilgelik,

Adalet,

Ölçülük,

Yiğitlik 

Herakleitos, Arkhe'yi ateş olarak tanımlar.

Logos= Kozmos = Ateş

Logos= Küçük Logos + Kozmoz'dur.

Newton ve Eistan'in bahsettiklerinden o günlerde bahseder.

 

20.02.2020

Aysel Yıldızbakan

 

Bu yazının her hakkı saklıdır, izinsiz ve isimsiz kopya edilemez.

 

Sayın Aysel Yıldızbakan’a teşekkürlerimle...




Editör: Celal Ersoy

Bu haber 482 defa okunmuştur.


Aysel Yıldızbakan / 21-01-2021 13:21:00

Makalemi paylaşarak, daha çok insana ulaşmasına katkı olduğunuz için teşekkür ederim.



FACEBOOK YORUM
Yorum

İLGİNİZİ ÇEKEBİLECEK DİĞER OKUYUCU KÖŞESİ Haberleri

YAZARLAR
ÇOK OKUNAN HABERLER
SON YORUMLANANLAR
HAVA DURUMU
PUAN DURUMU
Takım O G M B A Y P AV
1 Beşiktaş 38 25 7 6 86 41 81 +45
2 Fenerbahçe 38 24 7 7 69 38 79 +31
3 Galatasaray 38 24 8 6 73 34 78 +39
4 Trabzonspor 38 18 7 13 47 35 67 +12
5 Hatayspor 38 17 12 9 61 51 60 +10
6 Sivasspor 38 14 7 17 50 41 59 +9
7 Alanyaspor 38 16 13 9 55 42 57 +13
8 Gaziantep FK 38 14 11 13 54 46 55 +8
9 Fatih Karagümrük 38 14 12 12 57 50 54 +7
10 Göztepe 38 13 13 12 55 52 51 +3
11 Konyaspor 38 12 14 12 48 47 48 +1
12 Çaykur Rizespor 38 11 15 12 48 63 45 -15
13 Yeni Malatyaspor 38 10 14 14 47 49 44 -2
14 Başakşehir FK 38 11 16 11 41 55 44 -14
15 Kasımpaşa 38 11 17 10 43 54 43 -11
16 Antalyaspor 39 9 14 16 41 55 43 -14
17 Kayserispor 38 9 16 13 34 50 40 -16
18 MKE Ankaragücü 38 10 20 8 45 61 38 -16
19 BB Erzurumspor 39 9 20 10 41 66 37 -25
20 Gençlerbirliği 38 9 21 8 38 71 35 -33
21 Denizlispor 38 6 22 10 36 68 28 -32
Takım O G M B A Y P AV
1 Adana Demirspor 34 21 6 7 64 27 70 +37
2 Giresunspor 34 21 6 7 54 25 70 +29
3 Samsunspor 34 20 4 10 58 30 70 +28
4 İstanbulspor 34 19 8 7 62 34 64 +28
5 Altay 34 20 11 3 66 39 63 +27
6 Altınordu 34 17 8 9 58 45 60 +13
7 Ankara Keçiörengücü 34 17 10 7 49 28 58 +21
8 Ümraniyespor 34 14 11 9 46 43 51 +3
9 Tuzlaspor 34 14 15 5 46 53 47 -7
10 Bursaspor 34 14 16 4 56 57 46 -1
11 Bandırmaspor 34 12 16 6 48 51 42 -3
12 Boluspor 34 12 16 6 38 41 42 -3
13 Balıkesirspor 34 9 17 8 35 53 35 -18
14 Adanaspor 34 9 18 7 44 55 34 -11
15 Menemenspor 34 7 14 13 38 62 34 -24
16 Akhisarspor 34 8 20 6 36 59 30 -23
17 Ankaraspor 34 6 20 8 33 61 26 -28
18 Eskişehirspor 34 1 25 8 23 91 8 -68
Takım O G M B A Y P AV
1 Eyüpspor 38 28 2 8 82 25 92 +57
2 Sakaryaspor 38 21 5 12 74 35 75 +39
3 Kırşehir Belediyespor 38 21 8 9 57 32 72 +25
4 Kırklarelispor 38 19 6 13 60 32 70 +28
5 Van Spor 38 21 11 6 59 35 69 +24
6 Bodrumspor 38 18 11 9 80 48 63 +32
7 Etimesgut Belediyespor 38 18 13 7 63 36 61 +27
8 Karacabey Belediyespor 38 15 12 11 52 41 56 +11
9 Turgutluspor 38 16 16 6 44 56 54 -12
10 Serik Belediyespor 38 13 11 14 51 48 53 +3
11 Pendikspor 38 15 16 7 66 53 52 +13
12 Pazarspor 38 15 18 5 60 64 50 -4
13 Tarsus İdman Yurdu 38 13 15 10 56 55 49 +1
14 Bayburt Özel İdare Spor 38 14 18 6 52 61 48 -9
15 Sivas Belediyespor 38 11 14 13 63 58 46 +5
16 1922 Konyaspor 38 11 18 9 47 49 42 -2
17 Kastamonuspor 38 8 18 12 31 58 36 -27
18 Elazığspor 38 10 22 6 61 90 33 -29
19 Mamak FK 38 6 26 6 32 121 24 -89
20 Kardemir Karabükspor 38 1 34 3 16 109 3 -93
Takım O G M B A Y P AV
1 Diyarbekirspor 30 20 2 8 43 18 68 +25
2 1928 Bucaspor 30 20 3 7 58 18 67 +40
3 Yeşilyurt Belediyespor 30 17 8 5 50 27 56 +23
4 Ofspor 30 14 5 11 43 31 53 +12
5 Arnavutköy Belediye 30 13 8 9 40 29 48 +11
6 Edirnespor 30 12 9 9 34 31 45 +3
7 Belediye Derincespor 29 10 9 10 38 29 40 +9
8 Artvin Hopaspor 30 10 11 9 41 44 39 -3
9 Fatsa Belediyespor 30 10 12 8 22 31 38 -9
10 Kızılcabölükspor 30 9 11 10 34 33 37 +1
11 Nevşehir Belediyespor 30 9 14 7 31 31 34 0
12 Çankaya FK 30 10 16 4 28 48 34 -20
13 1877 Alemdağspor 30 9 15 6 37 48 33 -11
14 Antalya Kemerspor 30 7 17 6 27 50 27 -23
15 Payasspor 29 5 16 8 29 53 23 -24
16 Manisaspor 30 1 20 9 22 56 12 -34
Tarih Ev Sahibi Sonuç Konuk Takım
 11/05/2021 Alanyaspor vs BB Erzurumspor
 11/05/2021 Başakşehir FK vs Kayserispor
 11/05/2021 Beşiktaş vs Fatih Karagümrük
 11/05/2021 Denizlispor vs Galatasaray
 11/05/2021 Fenerbahçe vs Sivasspor
 11/05/2021 Gaziantep FK vs Çaykur Rizespor
 11/05/2021 Gençlerbirliği vs Göztepe
 11/05/2021 Kasımpaşa vs MKE Ankaragücü
 11/05/2021 Konyaspor vs Trabzonspor
 11/05/2021 Yeni Malatyaspor vs Hatayspor
 11/05/2021 Fenerbahçe - Sivasspor Fenerbahçe ligdeki son 9 maçında hiç kaybetmedi  Fenerbahçe yenilmez
 11/05/2021 Konyaspor - Trabzonspor Trabzonspor ligde deplasmandaki son 16 maçında hiç kaybetmedi  Trabzonspor yenilmez
 11/05/2021 Denizlispor - Galatasaray Denizlispor ligdeki son 11 maçında hiç kazanamadı  Galatasaray yenilmez
 15/05/2021 Galatasaray - Yeni Malatyaspor Galatasaray ligdeki son 7 maçında hiç kaybetmedi  Galatasaray yenilmez
 15/05/2021 MKE Ankaragücü - Alanyaspor Alanyaspor ligde deplasmandaki son 5 maçında hiç kazanamadı  MKE Ankaragücü yenilmez
 15/05/2021 MKE Ankaragücü - Alanyaspor MKE Ankaragücü ligdeki son 6 maçında hiç kazanamadı  Alanyaspor yenilmez
 15/05/2021 Antalyaspor - Konyaspor Antalyaspor ligdeki son 6 maçında hiç kazanamadı  Konyaspor yenilmez
 15/05/2021 Sivasspor - Kasımpaşa Sivasspor ligdeki son 17 maçında hiç kaybetmedi  Sivasspor yenilmez
 15/05/2021 Çaykur Rizespor - Başakşehir FK Başakşehir FK ligdeki son 5 maçında hiç kaybetmedi  Başakşehir FK yenilmez
 15/05/2021 Fatih Karagümrük - Denizlispor Denizlispor ligde deplasmandaki son 12 maçında hiç kazanamadı  Fatih Karagümrük yenilmez
 15/05/2021 Kayserispor - Fenerbahçe Fenerbahçe ligde deplasmandaki son 12 maçında hiç kaybetmedi  Fenerbahçe yenilmez
 15/05/2021 Fatih Karagümrük - Denizlispor Fatih Karagümrük ligde evindeki son 5 maçında hiç kaybetmedi  Fatih Karagümrük yenilmez
 15/05/2021 Trabzonspor - Gençlerbirliği Trabzonspor ligdeki son 10 maçında hiç kaybetmedi  Trabzonspor yenilmez
Tarih Ev Sahibi Sonuç Konuk Takım
 09/05/2021 Adanaspor 0 - 2 Samsunspor
 09/05/2021 Tuzlaspor 1 - 2 Giresunspor
 09/05/2021 Menemenspor 1 - 4 Adana Demirspor
 09/05/2021 Bursaspor 0 - 3 Ankara Keçiörengücü
 09/05/2021 Balıkesirspor 0 - 5 Altınordu
 09/05/2021 Altay 4 - 3 Bandırmaspor
 09/05/2021 Ankaraspor 0 - 2 İstanbulspor
 07/05/2021 Akhisarspor 1 - 1 Ümraniyespor
 07/05/2021 Boluspor 3 - 0 Eskişehirspor
Tarih Ev Sahibi Sonuç Konuk Takım
 08/05/2021 Serik Belediyespor 3 - 0 Mamak FK
 08/05/2021 Tarsus İdman Yurdu 0 - 1 Kırklarelispor
 08/05/2021 Eyüpspor 1 - 0 Van Spor
 08/05/2021 Kastamonuspor 0 - 4 Sakaryaspor
 08/05/2021 Turgutluspor 0 - 0 Bodrumspor
 08/05/2021 Elazığspor 5 - 7 Sivas Belediyespor
 08/05/2021 Kardemir Karabükspor 2 - 2 Kırşehir Belediyespor
 08/05/2021 1922 Konyaspor 2 - 0 Pazarspor
 08/05/2021 Etimesgut Belediyespor 1 - 2 Karacabey Belediyespor
 08/05/2021 Bayburt Özel İdare Spor 2 - 2 Pendikspor
Tarih Ev Sahibi Sonuç Konuk Takım
 01/05/2021 1877 Alemdağspor 0 - 0 Edirnespor
 01/05/2021 Arnavutköy Belediye 0 - 0 Diyarbekirspor
 01/05/2021 Manisaspor 1 - 2 Ofspor
 01/05/2021 Artvin Hopaspor 1 - 0 Fatsa Belediyespor
 01/05/2021 Kızılcabölükspor 0 - 1 Yeşilyurt Belediyespor
 01/05/2021 Nevşehir Belediyespor 1 - 2 Çankaya FK
 01/05/2021 1928 Bucaspor 3 - 0 Antalya Kemerspor
 25/04/2021 Ofspor 0 - 0 Arnavutköy Belediye
resmi ilanlar
GAZETEMİZ

Web sitemize nasıl ulaştınız?


NAMAZ VAKİTLERİ
GÜNLÜK BURÇ
nöbetçi eczaneler
HABER ARA
Bizi Takip Edin :
Facebook Twitter Google Youtube RSS
YUKARI YUKARI