finans haberleri
Bugun...


Erdem YÜCEL

facebook-paylas
Amerikan Rüyası (II)
Tarih: 30-04-2022 22:39:00 Güncelleme: 02-05-2022 09:19:00


XX. Yüzyılın ilk yarısında Amerika’nın Türkiye’ye bakışı pek etkili olmayacak şekilde başlamıştı. Lozan Antlaşmasına Amerika söz sahibi olmadan gözlemci olarak katılmıştı. İzmir’in Yunan işgali sırasında çeşitli devletlerin bayrakları arasında ABD bayrağının olduğu bazı kaynaklarda yer almıştır.  

II. Dünya Savaşının sona ermesinin ardından dünyada uzun süreli soğuk savaş yılları yaşanmıştır. Batı ile doğu arasında ipler gerilmiş, Türkiye’de coğrafi konumundan ötürü bunun ortasında kalmıştı.

Amerika yaklaşık altı yıl süren savaşta yıkılıp dökülen ülkelere “Marshall Yardımı” ismiyle ekonomik yardıma başlamış, batı ülkeleri Sovyetlere ve Varşova Paktına karşı NATO’yu kurmuştu

II. Dünya Savaşı sonrasında ABD Başkanı H.Truman’ın ismini alan doktrinde Sovyetler Birliğinin Batı Avrupa ve Balkanlara yönelik tehdidine karşı Türkiye’nin de içerisinde olduğu on altı ülkeye askeri ve ekonomik yardım yapılması planlanmıştı.  ABD Dışişleri Bakanı George Marshall’ın ismi verilen 1947 yılında açıklanan “Marshall Planı” böylece uygulamaya konulmuştur. O yıllarda İngiltere’nin karşı çıkmasına rağmen 1948 de İsrail devleti ABD güdümlü olarak kurulmuş ve böylece Orta Çağı yaşayan Ortadoğu devletlerinin petrol zenginliğinden yararlanmasının adımları atılmıştı.

Türkiye’de 1950 seçimleriyle henüz erken olmakla beraber demokrasiye geçmiştir. Celal Bayar, Adnan Menderes, Refik Koraltan, Fuat Köprülü (Kısa bir süre sonra ayrılmıştır)  yönetimindeki Demokrat Parti iktidara çoğunlukla gelmişti. Demokrat Partinin o dönemi şanslı sayılmalıdır. Savaş boyunca sıkıntı çeken ülkeye Marshall Planı doğrultusunda bol para akışı sağlanmıştı. Türkiye bir anda refaha kavuşmuştu.  Bazıları bana kızacak ama Demokrat Parti iktidarı önceki devlet adamlarının düzeyinde, tecrübesinde değillerdi. Amerikan emperyalizminin adımları bu yardım paketiyle atılırken iktidar bunun sonucunun ne olacağını bilememişti. Büyük şehirlerimiz Amerikan’ın Dodge, Plymount, De-Soto, Chrysler, Nash gibi otomobillerinin istilasına uğramış, çiftçiler tarlalarını Amerikan traktörleri ile sürmeye başlamışlardı. Cumhuriyetin kazanımları olan demir ve deniz yolları bir anda kenara itilmiş, Marshall yardımıyla yapılan yollarda nakliye karadan yapılmaya başlanmıştı.  Bu arada ABD Komünist tehlikesine (!)  karşı Kore ‘de savaşa girmiş, zor duruma düşünce de Adnan Menderes hükümeti “TBMM’’den onay alınmadan Kore’ye bir tugay asker göndermişti.  Kuzey Kore ve Kızıl Çine karşı savaşan Türk askeri büyük kayıplar vermiş,  çembere alındığı Kunuri cehennemini azımsanmayacak kayıplar vererek yarmayı başarmıştı.  O günlerin iktidara yakın hamasi gazeteleri “Kore’de Türk süngüsü parladı”  gibi başlıklar atmışlardı. Sonunda Mehmetçiğin kanı pahasına Türkiye NATO üyesi olmuştur. Ne gariptir ki; Demokrat Parti iktidardan devrilip Yassıada Mahkemelerinde hesap verirken, köpek, bebek davası gibi acayip davalar açılmış, Kore’den hiç söz edilmemişti.  Yine aynı dönemde İncirlik başka olmak üzere bazı üsler ABD’ye verilmişti. Kuşkusuz, bu da bağımlılığın göstergesi olmalıdır.

Savaşı yaşamamış Türkiye insanı bolluk ve refah sarhoşluğu içerisinde Amerikan arabalarına biniyor, Amerikan filmleri izliyor, çiftçi tarlasını yine Amerikan traktörleri ile sürüyordu. O yıllarda babamın görevi nedeniyle Manisa lisesinde okuyordum. Acı gerçeğin yavaş yavaş ortaya çıktığını orada görmüştüm;  traktörlerin yedek parça ve lastik sorunları ile karşılaşılmıştı.  Bunların da Amerika’dan alınması şarttı.  Traktörü borçlanarak alan çiftçi taksitleri ödeyemez duruma düşmesinin yanı sıra bir de yedek parçayı nereden bulacağının telaşına düşmüştü.  Manisa ‘da tarlalarda atıl durumda traktörleri görmüştüm.

Emperyalizmin ne olduğunu anlayan aydınların, başka bir değişle uykudan uyananların eleştirileri pek kimseyi etkilememişti. İktidarın pembe rüyaları toplumun büyük kesimini etkilemişti.

Bir süre sonra Amerikan 6.Filosu İstanbul’a gelmesiyle toplumdan emperyalizmden yana olanlarla ona karşı çıkanlar çatışmaya başlamıştı. Minarelerle dükkânlara “Welcome” sözleri asılmıştı. Toplum uyarılıyor;  Amerikan denizcilerine saygıda kusur etmeyin deniyordu, İstanbul’un belli başlı genelevi olan Abanoz Sokak Bayındırlık Bakanlığı tarafından badanalanarak temizlenmişti. Bayındırlık Bakanlığında kerhanelerin badanalanması diye bir mali fasıl olmadığından müteahhitler toplanmış, “Siz Abanoz Sokağını badanalayan parasını başka fasıldan öderiz” denmişti. Aman denizciler hastalık kapmasın diye genelevdeki kadınlar sıkça muayeneye tabi tutulmuşlardı.

Bu hazırlıklardan sonra 6.Filonun gelişine tepki gösteren aydın gençler ortaya çıkmış, Dolmabahçe’de karaya çıkan denizciler denize atılması bazı kesimlerde  infial uyandırmıştı. Buna da hemen bir çare bulunmuş; yakın tarihlerin önemli siyasetçisi,  o sırada Talebe Birliği Başkanıydı. Onun önderliğinde Dolmabahçe’de 6 Filo ya yönelik şükür namazları kılınmıştı.

Bu arada Komünizmle Mücadele Dernekleri kurulmuş, toplum böylece ikiye ayrılmaya çalışılmıştı. Bu yazı serime devam ederek önümüzdeki yazımda Türkiye’yi ziyaret eden ilk ABD Başkanı, II. Dünya Savaşının önde gelen Kumandanlarından Eisenhower ve diğerlerinden söz edeceğim.

NOT; Okuyucu ve dostlarımın Şeker Bayramını kutlar nice güzel bayramlar dilerim.

 



Bu yazı 1595 defa okunmuştur.

FACEBOOK YORUM
Yorum

YAZARIN DİĞER YAZILARI

YAZARLAR
ÇOK OKUNAN HABERLER
SON YORUMLANANLAR
HABER ARŞİVİ
HAVA DURUMU
PUAN DURUMU
Takım O G M B A Y P AV
1 Trabzonspor 38 23 3 12 69 36 81 +33
2 Fenerbahçe 38 21 7 10 73 38 73 +35
3 Konyaspor 38 20 10 8 66 45 68 +21
4 Başakşehir FK 38 19 11 8 56 36 65 +20
5 Alanyaspor 38 19 12 7 67 58 64 +9
6 Beşiktaş 38 15 9 14 56 48 59 +8
7 Antalyaspor 38 16 11 11 54 47 59 +7
8 Fatih Karagümrük 38 16 13 9 47 52 57 -5
9 Adana Demirspor 38 15 13 10 60 47 55 +13
10 Sivasspor 38 14 12 12 52 50 54 +2
11 Kasımpaşa 38 15 15 8 67 57 53 +10
12 Hatayspor 38 15 15 8 56 60 53 -4
13 Galatasaray 38 14 14 10 51 53 52 -2
14 Kayserispor 38 12 15 11 54 61 47 -7
15 Gaziantep FK 38 12 16 10 48 56 46 -8
16 Giresunspor 38 12 17 9 41 47 45 -6
17 Çaykur Rizespor 38 10 22 6 44 71 36 -27
18 Altay 38 9 22 7 39 57 34 -18
19 Göztepe 38 7 24 7 40 77 28 -37
20 Yeni Malatyaspor 38 5 28 5 27 71 20 -44
Takım O G M B A Y P AV
1 MKE Ankaragücü 36 21 8 7 56 31 70 +25
2 Ümraniyespor 36 21 8 7 64 37 70 +27
3 Bandırmaspor 36 19 12 5 56 34 62 +22
4 İstanbulspor 36 17 10 9 57 40 60 +17
5 BB Erzurumspor 36 16 10 10 55 44 58 +11
6 Eyüpspor 36 15 9 12 56 44 57 +12
7 Samsunspor 36 13 11 12 54 46 51 +8
8 Boluspor 36 14 14 8 42 44 50 -2
9 Manisa FK 36 14 15 7 45 44 49 +1
10 Tuzlaspor 36 13 13 10 45 44 49 +1
11 Denizlispor 36 14 15 7 46 50 49 -4
12 Keçiörengücü 36 13 14 9 45 47 48 -2
13 Gençlerbirliği 36 14 16 6 44 54 48 -10
14 Adanaspor 36 12 15 9 40 44 45 -4
15 Altınordu 36 14 19 3 45 62 45 -17
16 Kocaelispor 36 12 16 8 40 49 44 -9
17 Bursaspor 36 12 16 8 43 53 44 -10
18 Menemenspor 36 8 14 14 42 57 38 -15
19 Balıkesirspor 36 3 30 3 26 77 12 -51
Takım O G M B A Y P AV
1 Eyüpspor 38 28 2 8 82 25 92 +57
2 Sakaryaspor 38 21 5 12 74 35 75 +39
3 Kırşehir Belediyespor 38 21 8 9 57 32 72 +25
4 Kırklarelispor 38 19 6 13 60 32 70 +28
5 Van Spor 38 21 11 6 59 35 69 +24
6 Bodrumspor 38 18 11 9 80 48 63 +32
7 Etimesgut Belediyespor 38 18 13 7 63 36 61 +27
8 Karacabey Belediyespor 38 15 12 11 52 41 56 +11
9 Turgutluspor 38 16 16 6 44 56 54 -12
10 Serik Belediyespor 38 13 11 14 51 48 53 +3
11 Pendikspor 38 15 16 7 66 53 52 +13
12 Pazarspor 38 15 18 5 60 64 50 -4
13 Tarsus İdman Yurdu 38 13 15 10 56 55 49 +1
14 Bayburt Özel İdare Spor 38 14 18 6 52 61 48 -9
15 Sivas Belediyespor 38 11 14 13 63 58 46 +5
16 1922 Konyaspor 38 11 18 9 47 49 42 -2
17 Kastamonuspor 38 8 18 12 31 58 36 -27
18 Elazığspor 38 10 22 6 61 90 33 -29
19 Mamak FK 38 6 26 6 32 121 24 -89
20 Kardemir Karabükspor 38 1 34 3 16 109 3 -93
Takım O G M B A Y P AV
1 Diyarbekirspor 30 20 2 8 43 18 68 +25
2 1928 Bucaspor 30 20 3 7 58 18 67 +40
3 Yeşilyurt Belediyespor 30 17 8 5 50 27 56 +23
4 Ofspor 30 14 5 11 43 31 53 +12
5 Arnavutköy Belediye 30 13 8 9 40 29 48 +11
6 Edirnespor 30 12 9 9 34 31 45 +3
7 Belediye Derincespor 29 10 9 10 38 29 40 +9
8 Artvin Hopaspor 30 10 11 9 41 44 39 -3
9 Fatsa Belediyespor 30 10 12 8 22 31 38 -9
10 Kızılcabölükspor 30 9 11 10 34 33 37 +1
11 Nevşehir Belediyespor 30 9 14 7 31 31 34 0
12 Çankaya FK 30 10 16 4 28 48 34 -20
13 1877 Alemdağspor 30 9 15 6 37 48 33 -11
14 Antalya Kemerspor 30 7 17 6 27 50 27 -23
15 Payasspor 29 5 16 8 29 53 23 -24
16 Manisaspor 30 1 20 9 22 56 12 -34
Tarih Ev Sahibi Sonuç Konuk Takım
 12/08/2022 Trabzonspor vs Hatayspor
 13/08/2022 Kayserispor vs İstanbulspor
 13/08/2022 Adana Demirspor vs Sivasspor
 13/08/2022 Galatasaray vs Giresunspor
 14/08/2022 Gaziantep FK vs MKE Ankaragücü
 14/08/2022 Ümraniyespor vs Antalyaspor
 14/08/2022 Alanyaspor vs Beşiktaş
 15/08/2022 Konyaspor vs Başakşehir FK
 15/08/2022 Kasımpaşa vs Fenerbahçe
Tarih Ev Sahibi Sonuç Konuk Takım
 12/08/2022 Altay vs Samsunspor
 13/08/2022 Manisa FK vs Boluspor
 13/08/2022 Çaykur Rizespor vs Keçiörengücü
 13/08/2022 Eyüpspor vs Denizlispor
 13/08/2022 Gençlerbirliği vs Altınordu
 14/08/2022 Bodrumspor vs Yeni Malatyaspor
 14/08/2022 Sakaryaspor vs Göztepe
 15/08/2022 Adanaspor vs Tuzlaspor
 15/08/2022 BB Erzurumspor vs Pendikspor
Tarih Ev Sahibi Sonuç Konuk Takım
Tarih Ev Sahibi Sonuç Konuk Takım
GAZETEMİZ

Web sitemize nasıl ulaştınız?


NAMAZ VAKİTLERİ
GÜNLÜK BURÇ
nöbetçi eczaneler
HABER ARA
Bizi Takip Edin :
Facebook Twitter Google Youtube RSS
YUKARI