Bugun...



DATÇA’DA ERKENCİ ÇAĞLA HASADINA DEVAM EDİLİYOR

DATÇA’DA ERKENCİ ÇAĞLA HASADINA DEVAM EDİLİYOR

facebook-paylas
Tarih: 22-02-2021 13:29

DATÇA’DA ERKENCİ ÇAĞLA HASADINA DEVAM EDİLİYOR

Datça Havadis: Esmeri Alev Ekebaş

Palamutbükü’nden üretici- siyasetçi Cahit Yaka Bey ile Datça'da erkenci çağla hasadı ve çağlanın, bademin serüvenini konuştuk. Cahit Yaka, bize değerli bilgiler verdi. Muğla'nın Datça ilçesi, Şubat ayı başından beri badem ağaçlarının, badem çiçeklerinin pembe beyaz açıp gelinliklerini giymesi ile Badem Çiçeği Festivali’ni online olarak yapmıştı. 15 Şubat erkenci çağlaların hasadı ile Türkiye'de ilk çağla hasadını da yaptı. 25 Şubat 2021 tarihine kadar erkenci çağlalar ve 25 Şubat sonrası tüm çağlalar çıkmış olur.

 

Cahit YAKA: "Kiraz, erik, şeftali grubundan olan bademin anavatanı, Çin ve Orta Asya’dır. İpek Yolu’ndan gelen giden seyyahlar vasıtasıyla Anadolu’ya gelmiştir. Dünyada en çok Amerika Birleşik Devletleri, İran, Fas ve İspanya’da yetişen badem, ülkemizde de Doğu Karadeniz sahili dışında, tüm bölgelerimizde yetişmektedir. Başta ilimiz Muğla ve de özellikle ilçemiz Datça olmak üzere, Mersin, Antalya, Denizli, Karaman illerinde, son dönemlerde de Şanlıurfa, Malatya ve Gazi Antep’te badem üretimi gelişmiştir. Dünyada yıllık ortalama 2,5 milyon ton üretimin çoğunluğu A.B.D‘nindir. Ülkemizin dünya ölçeğindeki yeri, ortalama yıllık 70.000 ton üretim ile %3,5’tur.

 

 

 

Hem badem hem de çağla ile yılda iki kez hasadı yapılan, ilçemizle özdeşleşmiş olan bu güzel meyve, aynı zamanda köylünün kara gün dostudur. Toplu alış-verişler, inşaatlar, düğün ve sünnetler hep badem hasadı ile ödenir. Buna da; ‘Badem üstüne’ veya ‘Çağla üstüne’ denir. Havaların uygun gitmesi halinde Şubat ayının10’undan itibaren bademler beyaz çiçekleriyle gelinliklerini giyerek müthiş bir görsel şölen sunarlar. Bu güzellik, gerçekten görmeye değer. İlçemizin güzelliklerine ve tanıtımına ve ekonomik girdisine bademin katkısı büyüktür. Her ne kadar ülkemizin hemen hemen her bölgesinde yetişse de gerek irilik ve görünüm olarak gerek renk ve aroması olarak gerek lezzeti olarak Datça bademimiz özeldir ve ülkemizde badem denilince akla Datça gelir. Datça bademimizin diğer ve önemli bir başka özelliği de çağla, badem hasadını ve ticaretini yapan tek yer olmasıdır. Datça dışında bademin çağla olarak hasadını yapan başka bir yer yoktur. Son yıllarda Mersin ve Antalya’da çağla olarak toplanmaya başlandığını duyuyoruz. Dünyada da çağla hasadı hiç yapılmaz.

 

 

Datça’mızda badem üretimi, daha çok Betçe bölgesinde, Yaka, Cumalı, Yazı, Sındı, Mesudiye ve Hızırşah’ta yoğunlaşmıştır. Çiçek aşamasında sert hava muhalefeti ile karşılaşılmamış ise erkenci çağlalarımız Şubat ayının 15-20’sinden itibaren kendini gösterir. Daha önceleri de çok az da olsa meze olacak kadar bulunup sosyal medya üzerinden bol paylaşımlarla kendini gösterecektir. Badem, kalite olarak üç grupta değerlendirilse de (1. sınıf: Nurlu Badem; 2. sınıf: Ak Badem; diğerlerine üçüncü sınıf veya Sıra Badem adı verilir.) çağla, genel olarak erkenci ve normal zamanda yetişen olarak iki grupta değerlendirilir. Sadece çağla olarak yetiştirilen bademler de vardır. Örnek olarak, ceviz badem sadece çağla olarak yetiştirilir. İlk toplanan turfanda çağlalar, kilosu 100 liradan alıcı bulur. Ama çok hızlı düşüş gösterir. Bir hafta içinde 80-60-50 lira olur. Bugün 50 lira (21 Şubat 2021). 1. sınıf olan Nurlu Badem, pek çağla olarak toplanmaz. Çünkü o, bademin şahıdır. Zaten Temmuz ve Ağustos aylarında da iyi bir fiyata yaş badem olarak satma şansınız vardır. Genellikle 3. sınıf (Sıra Badem) çağla olarak toplanır. Ak Badem de toplanabilir. Çağla toplamaya, halk ağzında, ‘Çağla kırmak’ denir. ‘Çağla toplamaya gittim.’ denilmez, ‘Çağla kırmaya gittim.’ denilir. Çağla, tek tek, elle toplanır. İki el de kullanıldığı için; özel yapılmış çağla torbalarını, toplayan boynuna takar ve elleri ile topladıklarını torbaya doldurur. Çağlalar, daldan koparılırken ‘çıt çıt’ diye bir ses çıkarır. Bu, daldan kırıldığının, yani ayrıldığının sesidir. Bunun için ‘Çağla kırmak’ denir. Çağla kırma işi, yorgunluk olduğu kadar bir sohbet alanı, bir eğlence, bir sosyal alana dönüşür. Bazen çocukların sesleri çağlanın kırma sesine, fıkralar hoş sohbetlere, yorgunluk çayı mangal dumanına karışır. Sabahleyin tüm aile fertleri çağla kırmaya giderken, çağla tüccarından boş çuvallarını alır ve akşam üzeri çuvalları dolu olarak teslim eder. Hemen hemen tüm köylüler aynı saatte tarladan döndükleri için panayır yerine döner çağla alım yeri. Bu panayır havası, mahsulün durumuna göre 20 -30 gün sürer. Çuvallar kantarda tartılır, kimin kaç kilo verdiği, tarihi ile kaydedilir. Bir taraftan da çağlalar; İzmir, Denizli, Antalya, Ankara’ya gidecek kamyonetlere yüklenir. Gündüz toplanan çağlalar sabaha hal’de yerini alıp her el değiştirdiğinde fiyatı da değişerek tüketiciye ulaşacaktır. İlçemizde çağla alan tüccarlar bellidir. Bunların çoğu Betçe’dedir. Her köyde alım tezgâhları bulunur. Çağla kıranlar yorgun ve huzurlu bir şekilde evlerinin yolunu tutarken, bir vuslat ile çağlalarımızın uzun yolculuğu başlamıştır. Bu yolculuklarda Datça’dan, her yıl ortalama 800 ton çağla taşınmaktadır.

 

Çağlalarımız yolculuğuna devam ederken, birazda çağlanın faydalarından bahsedelim. Çağla; B, C, E vitaminleri, protein, demir, kalsiyum, fosfor, magnezyum, potasyum ve selenyum açısından zengindir. Bu nedenle; kansere karşı koruyucudur, bağışıklık sistemini güçlendirir, atardamar ve toplardamarı geliştirir, kanın oksijen oranını artırır, kalp krizi riskini azaltır, cilt sağlığını korur, sindirim sistemini düzenler, tansiyonu dengeler.

ÜRETİM BEREKETTİR: BEREKET; MUTLULUK VE HUZURDUR."




Editör: Celal Ersoy

Bu haber 923 defa okunmuştur.


FACEBOOK YORUM
Yorum

İLGİNİZİ ÇEKEBİLECEK DİĞER GÜNDEM Haberleri

YAZARLAR
ÇOK OKUNAN HABERLER
SON YORUMLANANLAR
HABER ARŞİVİ
HAVA DURUMU
PUAN DURUMU
Takım O G M B A Y P AV
1 Galatasaray 26 18 5 3 52 19 57 +33
2 Beşiktaş 25 17 5 3 56 26 54 +30
3 Fenerbahçe 25 16 6 3 47 27 51 +20
4 Trabzonspor 25 14 5 6 32 24 48 +8
5 Hatayspor 26 13 7 6 46 31 45 +15
6 Alanyaspor 26 12 8 6 40 26 42 +14
7 Gaziantep FK 26 10 6 10 37 29 40 +8
8 Fatih Karagümrük 26 11 8 7 41 34 40 +7
9 Antalyaspor 26 7 6 13 24 29 34 -5
10 Göztepe 25 8 9 8 35 31 32 +4
11 Sivasspor 25 7 7 11 28 29 32 -1
12 Konyaspor 25 8 10 7 32 30 31 +2
13 Yeni Malatyaspor 26 7 9 10 33 35 31 -2
14 Kasımpaşa 25 8 12 5 29 40 29 -11
15 Çaykur Rizespor 26 6 10 10 30 42 28 -12
16 Kayserispor 25 6 12 7 17 30 25 -13
17 Başakşehir FK 26 6 13 7 28 44 25 -16
18 BB Erzurumspor 26 6 13 7 24 41 25 -17
19 Denizlispor 26 5 15 6 23 46 21 -23
20 Gençlerbirliği 25 5 14 6 21 46 21 -25
21 MKE Ankaragücü 25 5 15 5 28 44 20 -16
Takım O G M B A Y P AV
1 Giresunspor 23 16 2 5 38 14 53 +24
2 Samsunspor 23 14 2 7 41 21 49 +20
3 Altınordu 24 13 6 5 36 30 44 +6
4 İstanbulspor 23 13 6 4 45 26 43 +19
5 Adana Demirspor 24 12 6 6 40 23 42 +17
6 Ankara Keçiörengücü 23 11 7 5 30 16 38 +14
7 Altay 23 12 9 2 39 28 38 +11
8 Tuzlaspor 23 11 7 5 31 28 38 +3
9 Bursaspor 23 9 10 4 35 36 31 -1
10 Bandırmaspor 24 9 11 4 28 29 31 -1
11 Ümraniyespor 24 8 9 7 27 32 31 -5
12 Adanaspor 23 7 11 5 32 33 26 -1
13 Menemenspor 23 6 9 8 28 37 26 -9
14 Balıkesirspor 23 6 11 6 23 32 24 -9
15 Boluspor 23 6 12 5 21 27 23 -6
16 Akhisarspor 23 5 14 4 20 39 19 -19
17 Ankaraspor 23 3 15 5 13 37 14 -24
18 Eskişehirspor 23 1 15 7 15 54 7 -39
Takım O G M B A Y P AV
1 Eyüpspor 25 18 2 5 57 18 59 +39
2 Van Spor 25 14 6 5 40 23 47 +17
3 Bodrumspor 25 13 6 6 56 34 45 +22
4 Sakaryaspor 25 12 4 9 41 26 45 +15
5 Kırşehir Belediyespor 25 12 6 7 33 19 43 +14
6 Turgutluspor 25 14 10 1 34 38 43 -4
7 Serik Belediyespor 25 10 6 9 40 32 39 +8
8 Kırklarelispor 25 9 5 11 29 21 38 +8
9 Etimesgut Belediyespor 25 10 8 7 33 25 37 +8
10 Tarsus İdman Yurdu 25 10 9 6 36 32 36 +4
11 Pendikspor 25 11 12 2 44 31 35 +13
12 Pazarspor 25 10 11 4 37 39 34 -2
13 Sivas Belediyespor 25 8 8 9 39 32 33 +7
14 Karacabey Belediyespor 25 9 10 6 31 30 33 +1
15 1922 Konyaspor 25 7 13 5 31 33 26 -2
16 Bayburt Özel İdare Spor 25 8 15 2 29 43 26 -14
17 Kastamonuspor 25 6 13 6 22 37 24 -15
18 Mamak FK 25 6 14 5 24 63 23 -39
19 Elazığspor 25 7 15 3 32 51 21 -19
20 Kardemir Karabükspor 25 1 22 2 10 71 2 -61
Takım O G M B A Y P AV
1 Diyarbekirspor 20 13 2 5 26 12 44 +14
2 1928 Bucaspor 20 12 2 6 38 14 42 +24
3 Yeşilyurt Belediyespor 20 13 5 2 32 13 41 +19
4 Arnavutköy Belediye 20 10 5 5 30 19 35 +11
5 Ofspor 20 9 5 6 27 24 33 +3
6 Belediye Derincespor 19 7 4 8 29 17 29 +12
7 Artvin Hopaspor 20 7 8 5 26 33 26 -7
8 Edirnespor 20 6 7 7 23 24 25 -1
9 Fatsa Belediyespor 19 6 7 6 15 19 24 -4
10 Kızılcabölükspor 20 5 8 7 19 24 22 -5
11 Payasspor 20 5 9 6 23 28 21 -5
12 Nevşehir Belediyespor 20 5 10 5 19 20 20 -1
13 Antalya Kemerspor 20 5 10 5 18 33 20 -15
14 1877 Alemdağspor 19 5 10 4 23 34 19 -11
15 Çankaya FK 19 5 11 3 13 29 18 -16
16 Manisaspor 20 1 11 8 14 32 11 -18
Tarih Ev Sahibi Sonuç Konuk Takım
 28/02/2021 Göztepe vs Kasımpaşa
 28/02/2021 Trabzonspor vs Fenerbahçe
 02/03/2021 Gaziantep FK vs Gençlerbirliği
 02/03/2021 Yeni Malatyaspor vs Beşiktaş
 03/03/2021 BB Erzurumspor vs Fatih Karagümrük
 03/03/2021 Başakşehir FK vs Konyaspor
 03/03/2021 Sivasspor vs Hatayspor
 03/03/2021 Kayserispor vs Çaykur Rizespor
 03/03/2021 MKE Ankaragücü vs Galatasaray
 04/03/2021 Alanyaspor vs Göztepe
 03/03/2021 MKE Ankaragücü - Galatasaray Galatasaray ligdeki son 8 maçını kazandı  Galatasaray kazanır
 04/03/2021 Kasımpaşa - Trabzonspor Trabzonspor ligdeki son 10 maçında hiç kaybetmedi  Trabzonspor yenilmez
 04/03/2021 Fenerbahçe - Antalyaspor Antalyaspor ligdeki son 11 maçında hiç kaybetmedi  Antalyaspor yenilmez
 06/03/2021 Denizlispor - Yeni Malatyaspor Yeni Malatyaspor ligdeki son 7 maçında hiç kazanamadı  Denizlispor yenilmez
 06/03/2021 Beşiktaş - Gaziantep FK Gaziantep FK ligde deplasmandaki son 6 maçında hiç kazanamadı  Beşiktaş yenilmez
Tarih Ev Sahibi Sonuç Konuk Takım
 28/02/2021 Ankara Keçiörengücü vs Samsunspor
 28/02/2021 Bursaspor vs Akhisarspor
 28/02/2021 Eskişehirspor vs İstanbulspor
 28/02/2021 Giresunspor vs Altay
 01/03/2021 Tuzlaspor vs Adanaspor
 01/03/2021 Menemenspor vs Boluspor
 01/03/2021 Balıkesirspor vs Ankaraspor
 05/03/2021 İstanbulspor vs Ankara Keçiörengücü
 06/03/2021 Bandırmaspor vs Altınordu
Tarih Ev Sahibi Sonuç Konuk Takım
 04/03/2021 Bayburt Özel İdare Spor vs Kastamonuspor
 04/03/2021 Bodrumspor vs Van Spor
 04/03/2021 Elazığspor vs 1922 Konyaspor
 04/03/2021 Karacabey Belediyespor vs Pazarspor
 04/03/2021 Kardemir Karabükspor vs Turgutluspor
 04/03/2021 Kırşehir Belediyespor vs Kırklarelispor
 04/03/2021 Mamak FK vs Tarsus İdman Yurdu
 04/03/2021 Pendikspor vs Eyüpspor
 04/03/2021 Serik Belediyespor vs Etimesgut Belediyespor
 04/03/2021 Sivas Belediyespor vs Sakaryaspor
Tarih Ev Sahibi Sonuç Konuk Takım
 03/03/2021 Artvin Hopaspor vs Arnavutköy Belediye
 03/03/2021 Çankaya FK vs Antalya Kemerspor
 03/03/2021 Fatsa Belediyespor vs Edirnespor
 03/03/2021 Kızılcabölükspor vs Diyarbekirspor
 03/03/2021 Nevşehir Belediyespor vs Belediye Derincespor
 03/03/2021 Yeşilyurt Belediyespor vs Ofspor
 03/03/2021 1877 Alemdağspor vs Manisaspor
 03/03/2021 1928 Bucaspor vs Payasspor
 03/03/2021 Artvin Hopaspor - Arnavutköy Belediye Artvin Hopaspor ligdeki son 6 maçında hiç kaybetmedi  Artvin Hopaspor yenilmez
 03/03/2021 Çankaya FK - Antalya Kemerspor Çankaya FK ligde evindeki son 6 maçını kaybetti  Antalya Kemerspor kazanır
 03/03/2021 1877 Alemdağspor - Manisaspor 1877 Alemdağspor ligdeki son 5 maçında hiç kazanamadı  Manisaspor yenilmez
 03/03/2021 Kızılcabölükspor - Diyarbekirspor Diyarbekirspor ligde deplasmandaki son 9 maçında hiç kaybetmedi  Diyarbekirspor yenilmez
resmi ilanlar

Web sitemize nasıl ulaştınız?


NAMAZ VAKİTLERİ
GÜNLÜK BURÇ
nöbetçi eczaneler
HABER ARA
Bizi Takip Edin :
Facebook Twitter Google Youtube RSS
YUKARI YUKARI